Tarraingíodh mo aird ar aistriúchán Béarla den athfhriotal aithnidiúil de chuid an diagaí Ghearmánaigh Martin Niemöller a bhí luaite i litir a foilsíodh i nuachtán le déanaí - ní cuimhin liom cén nuachtán. Le linn an Tríú Reich chuir Pastor Niemöller stair chasta de i dtaca leis an dtacaíocht a thug sé do na Naitsithe i dtús báire sular iompaigh sé agus sular thosaigh sé ansin ag cur ina n-aghaidh. Sa deireadh cuireadh i sluachampa géibhinn é ach tháinig sé slán as ag deireadh an chogaidh.
"Als die Nazis die Kommunisten holten, habe ich geschwiegen; ich war ja kein Kommunist.
Als sie die Sozialdemokraten einsperrten, habe ich geschwiegen; ich war ja kein Sozialdemokrat.
Als sie die Gewerkschafter holten, habe ich geschwiegen, ich war ja kein Gewerkschafter.
Als sie mich holten, gab es keinen mehr, der protestieren konnte."
"Nuair a ghabh na Naitsithe na Cummanaigh, d'fhan mé i mo thost; tar éis an tsaoil, ní raibh mé i mo Chummanach.
Nuair a chuireadar na Daonlathaigh Sóisialacha i mbraighdeanas, d'fhan mé i mo thost; tar éis an tsaoil, ní raibh mé i mo Dhaonlathach Sóisialach.
Nuair a ghabhadar na ceardchumannaithe, d'fhan mé i mo thost; tar éis an tsaoil, ní raibh mé i mo cheardchumannaí.
Nuair a ghabhadar mise, ní raibh éinne fágtha, a raibh ar a chumas aige agóid a dhéanamh."
Athfhriotal aithnidiúil, mar a dúirt mé, ach baineadh siar asam beagáinín nuair a chonaic mé é sa nuachtán. Cén fáth sin?
Bhuel, cé go mbíodh sé de ghnás ag polaiteoirí agus daoine eile i saol poiblí na Gearmáine é a lua ina n-aithisc agus a leithéid, rith sé liom nár chuala é le fada an lá.
Ach cá fhad ó shin?
Nílim cinnte de, ach ceapaim go bhfuil baint ag an scéal leis na himeachtaí míleata san Afganastáin agus rannpháirtíocht arm na Gearmáine iontu.
Agus, sa tslí chéanna, cad mar gheall ar na cuimhneacháin fhrithchogaidh uilig a tógadh tar éis "an chogaidh dheiridh"? Ar chóir rothaí beaga a chur fúthu agus iad a dhéanamh soghluaiste? Nuair a bhrisfeadh an chéad chogadh eile amach ba fhusa iad a bhogadh óna láithreacha ina mbíonn siad de ghnáth agus isteach i stóras go dtí go mbeifí arís i gcoinne an chogaidh.
An mbeidh an Pastor Niemöller san fhaisean as an nua lá éigin amach anseo?
Nó an binn béal ina thost?